Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)387Ενημερώθηκε 7 Νοε 20268 σελίδες

Ενότητα 6: Σχόλια και Αποσαφήνιση

Αναφέρω
M
Matina Moraiti@matinamoraiti
Ο πρωταγόρειος μύθος είναι ένα από τα πιο σημαντικά κείμενα της αρχαίας ελληνικής φιλοσοφίας που εξηγεί πώς ο άνθρωπος εξελίχθηκε από ένα απλό ζώο σε πολιτικό όν. Ο Πρωταγόρας χρησιμοποιεί τη μυθολογική αφήγηση για να δικαιολογήσει γιατί όλοι οι πολίτες έχουν δικαίωμα συμμετοχής στην πολιτική ζωή της Αθήνας.
Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 1

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Τα δώρα του Προμηθέα και η γέννηση του πολιτισμού

Φανταστείτε τον άνθρωπο χωρίς τεχνολογία, θρησκεία ή γλώσσα! Ο Προμηθέας άλλαξε τα πάντα όταν έκλεψε τη φωτιά και τις τεχνικές γνώσεις από τους θεούς και τις έδωσε στους ανθρώπους. Αυτό το "θεϊκό μερίδιο" έγινε η αρχή του πολιτισμού.

Χάρη σε αυτά τα δώρα, οι άνθρωποι ανέπτυξαν πρώτα τη θρησκεία σε τρεις φάσεις: πίστεψαν ότι έχουν κάτι κοινό με τους θεούς, αναγνώρισαν την ύπαρξή τους, και τέλος οργάνωσαν τη θρησκευτική λατρεία. Παράλληλα δημιούργησαν τη γλώσσα και ανέπτυξαν τον υλικοτεχνικό πολιτισμό.

Το ενδιαφέρον είναι ότι ο Πρωταγόρας παρουσιάζει αυτά τα επιτεύγματα με αξιολογική και όχι χρονική σειρά - δηλαδή από το πιο σημαντικό προς το λιγότερο σημαντικό!

💡 Προσοχή: Η θρησκεία θεωρείται το ανώτερο επίτευγμα του προηθικού σταδίου του ανθρώπου.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 2

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Συμβολισμοί και πρώτα βήματα προς την κοινωνία

Μη νομίζεις ότι οι θεοί του μύθου είναι απλώς μυθολογικές φιγούρες! Έχουν συμβολική σημασία: ο Δίας αντιπροσωπεύει τη νομοθεσία της φύσης και τη λογική, ενώ οι άλλοι θεοί συμβολίζουν τα όργανα που διέπουν τους φυσικούς νόμους.

Εδώ βλέπουμε τη διαφωνία μεταξύ δύο απόψεων. Η θεοκρατική αντίληψη λέει ότι η σοφία είναι έμφυτη και δώρο των θεών. Αντίθετα, οι Σοφιστές υποστηρίζουν ότι ο άνθρωπος απέκτησε τη γνώση νόμω (μέσω της κοινωνίας) και όχι φύσει.

Οι άνθρωποι ανέπτυξαν τόσο πνευματικό όσο και υλικοτεχνικό πολιτισμό: έφτιαξαν κατοικίες, ρούχα, υποδήματα και άρχισαν την καλλιέργεια. Το "πρώτον-έπειτα" που χρησιμοποιεί ο Πρωταγόρας δηλώνει αξιολογική κατάταξη με φθίνουσα σειρά σημασίας!

💡 Να θυμάσαι: Η χρονική σειρά των επιτευγμάτων είναι ακριβώς αντίστροφη από την αξιολογική!

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 3

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Τα προβλήματα της πρώιμης κοινωνίας

Παρόλα τα επιτεύγματά τους, οι άνθρωποι αντιμετώπιζαν ένα τεράστιο πρόβλημα! Η πρακτική εφαρμογή των τεχνικών γνώσεων μαζί με τη φωτιά οδήγησε στην τεχνολογία και τους βοήθησε να επιβιώσουν, αλλά δεν ήταν αρκετό.

Τα επιτεύγματα αυτής της περιόδου ήταν σημαντικά: ανάπτυξη υλικοτεχνικού πολιτισμού, δημιουργία έναρθρου λόγου, ανάπτυξη θρησκείας και συγκρότηση πρώτων κοινωνιών. Κατάφεραν να καλύψουν τις βιολογικές τους ανάγκες και να κυριαρχήσουν στη φύση.

Όμως, επειδή δεν είχαν την πολιτική τέχνη, δεν μπόρεσαν να δημιουργήσουν βιώσιμες πολιτικές κοινωνίες. Ζούσαν διασκορπισμένοι, αδύναμοι απέναντι στα θηρία, αφού δεν είχαν τη συλλογική δύναμη που χαρίζει η οργανωμένη κοινωνία. Η πολιτική τέχνη αποδείχθηκε απαραίτητη για την επιβίωσή τους!

💡 Σημαντικό: Ο Πρωταγόρας δεν είναι υπέρμαχος του πολέμου - θεωρεί ότι η πολιτική τέχνη καλλιεργείται μόνο μέσα σε μια συγκροτημένη κοινωνία.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 4

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Η παρέμβαση του Δία: Η λύση στο πρόβλημα

Η κατάσταση έγινε απελπιστική! Οι άνθρωποι κινδύνευαν με αφανισμό από τα θηρία επειδή ζούσαν απομονωμένοι. Ένιωθαν την ανάγκη της συμβίωσης, αλλά δεν ήξεραν πώς να τη δημιουργήσουν αρμονικά.

Τότε παρενέβη ο Δίας! Ανησυχούσε για το μέλλον του ανθρώπινου γένους και αποφάσισε να στείλει τον Ερμή να μοιράσει σε όλους την αἰδώ και τη δίκη. Αυτά τα δύο στοιχεία ήταν το κλειδί για τη συγκρότηση οργανωμένων πολιτικών κοινωνιών.

Η αἰδώς είναι το αίσθημα σεβασμού προς τα άλλα μέλη της κοινότητας - όλες οι ηθικές αναστολές που μας εμποδίζουν από αντικοινωνική συμπεριφορά. Τα δώρα του Δία συνέβαλαν στην ανάπτυξη σχέσεων φιλίας, συνεργασίας, αλληλεγγύης και αρμονικής συμβίωσης.

Εδώ γίνεται σαφές ότι η πολιτική αρετή δεν είναι έμφυτη στον άνθρωπο, αφού δεν ήταν μέρος της αρχικής του φύσης και την ανέπτυξε σε μεταγενέστερο στάδιο!

💡 Κλειδί: Η αἰδώς και η δίκη είναι οι δύο βασικές συνιστώσες της πολιτικής τέχνης.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 5

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Τα στάδια εξέλιξης του ανθρώπου

Τώρα μπορούμε να δούμε το μεγάλο σχέδιο! Ο Πρωταγόρας διακρίνει τέσσερα κύρια στάδια στην εξέλιξη της ανθρωπότητας, καθένα από τα οποία συνδέεται με κάποιον θεό και τα δώρα του.

1ο Στάδιο: Ανυπαρξία των θνητών γενών (προϊστορικό στάδιο). 2ο Στάδιο: Ο βιολογικός σχηματισμός του ανθρώπου και των άλλων ζώων (Επιμηθέας). 3ο Στάδιο: Η δημιουργία πολιτισμού (Προμηθέας) - εξασφάλιση τροφής, ανάπτυξη υλικοτεχνικού πολιτισμού, δημιουργία γλώσσας, ανάπτυξη θρησκείας, συγκρότηση πρώτων κοινωνιών.

4ο Στάδιο: Η συγκρότηση πολιτικά οργανωμένων κοινωνιών (Δίας). Σε αυτό το στάδιο οι άνθρωποι μαθαίνουν μέσα από τα παθήματά τους να ενεργούν δίκαια, να σέβονται τα δικαιώματα των άλλων και τους ηθικούς κανόνες.

Το σημαντικό συμπέρασμα είναι ότι οι πρώτες πόλεις συγκροτούνται νόμω και όχι φύσει - δηλαδή μέσω συμφωνίας και όχι ως φυσικό φαινόμενο!

💡 Προσοχή: Η φωτιά και οι τεχνικές γνώσεις είναι αρωγοί στην προσπάθεια επιβίωσης και προσαρμογής στο περιβάλλον.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 6

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Η καθολικότητα της πολιτικής αρετής

Εδώ έρχεται το κρίσιμο σημείο του μύθου! Ο Ερμής ρωτά τον Δία πώς να διανείμει την αἰδώ και τη δίκη - σε όλους ή μόνο σε λίγους, όπως τις άλλες τέχνες; Αυτή η ερώτηση δεν είναι τυχαία - προετοιμάζει το έδαφος για το επιμύθιο που έπεται!

Η ερώτηση του Ερμή έχει σημαντικές λειτουργίες: δίνει παραστατικότητα στην αφήγηση, χαλαρώνει τον ακροατή, και κυρίως καλλιεργεί την επιτακτική ανάγκη καθολικότητας της πολιτικής αρετής.

Η απάντηση του Δία είναι κατηγορηματική: η αἰδώς και η δίκη πρέπει να δοθούν σε όλους, γιατί χωρίς αυτές δε θα ήταν δυνατόν να συγκροτηθούν πόλεις. Αν μετείχαν λίγοι σε αυτές, όπως στις άλλες τέχνες, οι πόλεις θα κατέρρεαν!

Έτσι, η πολιτική τέχνη δεν εντάσσεται στον καταμερισμό της εργασίας - δεν είναι ειδικότητα λίγων, αλλά αναγκαιότητα όλων. Αυτό δικαιολογεί το δημοκρατικό πολίτευμα της Αθήνας!

💡 Βασικό σημείο: Όποιος δε μετέχει στην αἰδώ και τη δίκη θεωρείται νόσημα της πόλης και πρέπει να τιμωρείται με θάνατο.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 7

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Η δικαιολόγηση της δημοκρατίας

Το συμπέρασμα του μύθου είναι επαναστατικό για την εποχή του! Προϋπόθεση για τη συγκρότηση και διατήρηση μιας οργανωμένης πολιτικής κοινωνίας είναι όλα τα μέλη της να έχουν σε κάποιο βαθμό την πολιτική αρετή.

Αυτό εξηγεί γιατί στην Αθήνα, όταν συζητούσαν για ζητήματα διοίκησης της πόλης, καθένας είχε δικαίωμα να πάρει το λόγο. Αντίθετα, όταν συζητούσαν για θέματα που απαιτούσαν ειδικές γνώσεις, κάλεσαν τους ειδικούς.

Ο Σωκράτης ερμήνευε αυτό ως απόδειξη ότι οι Αθηναίοι πιστεύουν πως η πολιτική αρετή δε διδάσκεται. Ο Πρωταγόρας όμως διαφωνεί κάθετα με αυτή την ερμηνεία - και αυτή είναι η αρχή της μεγάλης συζήτησης!

Ο πολίτης που δεν κατέχει την αἰδώ και τη δίκη θεωρείται νόσημα της πόλης και πρέπει να αποβάλλεται για να διαφυλάσσεται η κοινωνική ισορροπία.

💡 Συμπέρασμα: Όλοι οι πολίτες κατέχουν τα στοιχεία της πολιτικής αρετής σε κάποιο βαθμό, γι' αυτό έχουν δικαίωμα συμμετοχής στα κοινά.

Διδακτική ενότητα 6 – σελίδα 8

Κάνε εγγραφή για να δεις το ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ.
Είναι δωρεάν!

Κάνοντας εγγραφή αποδέχεσαι τους Όρους Χρήσης και την Πολιτική Απορρήτου

Φύση και διδασκαλία της αρετής

Τώρα έρχεται το φινάλε που λύνει το παράδοξο! Το δίπολο αἰδώς-δίκη ισοδυναμεί με το σωφροσύνη-δικαιοσύνη. Η σωφροσύνη περιλαμβάνει φρόνηση, κοσμιότητα, μετριοπάθεια και νηφαλιότητα.

Το κλειδί είναι ότι η αρετή δεν ήταν στην αρχή μέρος της ανθρώπινης φύσης - γι' αυτό οι πρωτόγονοι, μολονότι είχαν τη νοημοσύνη να μαθαίνουν τέχνες, δεν μπορούσαν να συνεργαστούν αρμονικά.

Όμως η ανθρώπινη φύση φέρει μέσα της τις καταβολές για ηθική εξέλιξη! Ο άνθρωπος έχει τη φυσική προδιάθεση να εξελιχθεί σε ηθική προσωπικότητα και να αποκτήσει την πολιτική αρετή, αλλά αυτό θα το καταφέρει μέσα από την αγωγή και την προσωπική προσπάθειά του.

Εδώ είναι η λύση του παραδόξου: η πολιτική αρετή ούτε είναι απόλυτα έμφυτη ούτε απόλυτα αποκτημένη - είναι δυνατότητα που πρέπει να καλλιεργηθεί!

💡 Τελικό συμπέρασμα: Η διδασκαλία είναι αναγκαία για να αναπτυχθούν οι φυσικές προδιαθέσεις του ανθρώπου προς την αρετή.

Νομίζαμε ότι δε θα ρωτούσες ποτέ...

Ο AI σύντροφός μας είναι ειδικά σχεδιασμένος για τις ανάγκες των μαθητών. Βασισμένοι στα εκατομμύρια κομμάτια Περιεχομένων που έχουμε στην πλατφόρμα, μπορούμε να παρέχουμε πραγματικά ουσιαστικές και σχετικές απαντήσεις στους μαθητές. Αλλά δεν αφορά μόνο τις απαντήσεις, ο σύντροφος είναι ακόμη περισσότερο για την καθοδήγηση των μαθητών στις καθημερινές τους μαθησιακές προκλήσεις, με εξατομικευμένα προγράμματα μελέτης, κουίζ ή Περιεχόμενα στη Συνομιλία και 100% εξατομίκευση βασισμένη στις δεξιότητες και την ανάπτυξη των μαθητών.

Μπορείτε να κατεβάσετε την εφαρμογή από το Google Play Store και το Apple App Store.

Ναι, έχετε δωρεάν πρόσβαση στο περιεχόμενο της εφαρμογής και στον AI companion μας. Για να ξεκλειδώσετε ορισμένες λειτουργίες της εφαρμογής, μπορείτε να αγοράσετε το Knowunity Pro.

Παρόμοιο Περιεχόμενο

Νέα Ελληνικά

Ιστορία Ά Λυκείου: Οικονομική, κοινωνική και πολιτική οργάνωση της Αιγύπτου

Πληροφορίες για την οικονομική,την κοινωνική και την πολιτική οργάνωση της Αιγύπτου

Α' Λυκ.1.28231
Λατινικά

Αντωνυμίες Λατινικών

Όλες οι αντωνυμίες των Λατινικών Γ’ Λυκείου 1° Πεδίου Ανθρωπιστικών Σπουδών/Θεωρητικής Κατεύθυνσης

Β' Λυκ.57712
Νέα Ελληνικά

Έκθεση έτοιμοι προλόγοι και επίλογοι για όλα τα θέματα και συνδετικές λέξεις και προτάσεις

Έτοιμοι προλόγοι και επίλογοι για όλα τα θέματα και συνδετικές λέξεις και προτάσεις. Θα βοηθήσουν παρα πολύ σε ό,τι τύπο κειμένου και να γράφετε πάντα θα έχετε «έτοιμη» στο μυαλό σας τη μισή παράγραφο. Ταιριάζει και σε όλες τις θεματικές ενότητες.

Γ' Λυκ.1.05721
Λατινικά

Εισαγωγή λατινικών

Σχεδιάγραμμα για την εισαγωγή λατινικών

Γ' Λυκ.1.95346
Νέα Ελληνικά

Έκθεση Β’ Λυκειου

Κειμενικοι δείκτες

Β' Λυκ.5984
Λατινικά

Λατινικά Αντωνυμίες

Όλες οι αντωνυμίες που θα χρειαστείτε στα λατινικά

Β' Λυκ.73217

Πιο δημοφιλή περιεχόμενα: Αρχαία Ελληνικά

Αρχαία Ελληνικά

Γραμματική Αρχαίων (Όλα τα γραμματικά φαινόμενα)

Ιδανικό για όσους ακολουθούν την θεωρητική κατεύθυνση. Πλήρης ανάλυση όλων των γραμματικών φαινομένων της αρχαίας Ελληνικής.

Α' Λυκ.2.52580
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

ΠΛΑΤΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤ.

Αρχαία ανθρωπιστικών σπουδών φάκελος υλικού

Γ' Λυκ.2.25573
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

Εισαγωγή Σωκράτη κ Πλάτωνα γνωστό γ λυκείου

Μέθοδοι του Σωκράτη,δική κ θάνατος Σωκράτη, βίος του Πλάτωνα

Γ' Λυκ.91012
Αρχαία Ελληνικά

Συντακτικό αρχαίων

Όλο το συντάκτηκο της αρχαία Ελληνικής με πλήρη ανάλυση.

Α' Λυκ.2.84090
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

Εισαγωγή Πρωταγόρα γνωστο

Γ λυκείου ανθρωπιστικων

Γ' Λυκ.64611
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΝΤΙΘΕΟΣ

Γνωστό αρχαία Β λυκείου κατεύθυνση

Β' Λυκ.2.08737
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

Εισαγωγή Αριστοτέλη

Σχεδιάγραμμα στην εισαγωγή του Αριστοτέλη

Γ' Λυκ.1.819115
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

Δ2.Οι φιλοσοφικές ιδέες του Σωκράτη. Διαλεκτική, μαιευτική, ειρωνεία.Η αναζήτηση των ορισμών, η επαγωγική μέθοδος και η ηθική

Σημειώσεις για τις φιλοσοφικές ιδέες του Σωκράτη

Γ' Λυκ.5156
Αρχαία Ελληνικά (Ανθρ.)

Ρητορικά κείμενα Β λυκείου εισαγωγή

Περιέχονται ασκήσεις Σ/Λ , αντιστοίχισης, πολλαπλής επιλογής & σύντομης ανάπτυξης .

Β' Λυκ.6327

Πιο δημοφιλή περιεχόμενα

ΑΟΘ (Οικονομία)

ΑΟΘ Κεφάλαιο 2

σημειωσεις κεφαλαιου 2 ΑΟΘ

Γ' Λυκ.10.522344
Λατινικά

Εισαγωγή Λατινικά

Εισαγωγή λατινικών ύλη για πανελλήνιες 2026

Β' Λυκ.1.27112
Άλλα

Εισαγωγή λατινικά

Σημειώσεις για την εισαγωγή στα λατινικά

Γ' Λυκ.7619
Βιολογία

Βιολογια Β Λυκειου 1 κεφάλαιο

Κάποιες σημειώσεις από κάποια πράγματα του πρώτου κεφαλαίου της βιολογίας Β Λυκειου

Β' Λυκ.2.60651
Λατινικά

Λατινικά Εισαγωγή

Περιληπτική εισαγωγή στα λατινικά

Β' Λυκ.44812
Ιστορία

Σχεδιαγράμματα όλης της ύλης ιστορίας α λυκείου

Σας έχω σχεδιαγράμματα όλης της εξεταστέας ύλης της α λυκείου για να διευκολυνθείτε από το τεράστιο βάρος του βιβλίου

Α' Λυκ.3.39077
Λατινικά

Εισαγωγή λατινικών

Περιεχόμενο:Ή λατινική γλώσσα,η γένεση της ρωμαϊκής λογοτεχνίας,εποχές της ρωμαϊκής λογοτεχνίας,γενικά χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής λογοτεχνίας

Γ' Λυκ.76511
Αρχαία Ελληνικά

Εισαγωγή Θουκυδιδης

Βιβλίο σελ.18-28

Α' Λυκ.1.07917
Ιστορία

Ιστορία Β Λυκείου Κεφάλαια 1-3 σημειώσεις

Το έγγραφο αυτό περιέχει περιληπτική, μεν περιεκτική όλη την εξεταστέα ύλη της ιστορίας Β λυκείου για τα πρώτα 3 Κεφάλαια, δηλαδή την μισή ύλη. Το έγγραφο έχει γραφτεί με προσοχή και άριστη ταυτόσημο το βιβλίο, όμως πολύ πιο απλά στη κατανόηση!

Β' Λυκ.5.064141

Κριτικές από τους χρήστες μας. Έχουν όλα τα καλά, και το ίδιο θα είχες κι εσύ.

4.6/5App Store
4.7/5Google Play
Στέφαν Σχρήστης iOS

Η εφαρμογή είναι πολύ εύκολη στη χρήση και καλά σχεδιασμένη. Έχω βρει ό,τι έψαχνα μέχρι τώρα και έχω μάθει πολλά από τις παρουσιάσεις! Σίγουρα θα χρησιμοποιήσω την εφαρμογή για μια εργασία του μαθήματος! Και φυσικά βοηθάει πολύ και ως έμπνευση.

Σαμάνθα Κλιχχρήστης Android

Αυτή η εφαρμογή είναι πραγματικά τέλεια. Υπάρχουν τόσες πολλές σημειώσεις μελέτης και βοήθεια [...]. Το μάθημα που με δυσκολεύει είναι τα Γαλλικά, για παράδειγμα, και η εφαρμογή έχει τόσες επιλογές για βοήθεια. Χάρη σε αυτή την εφαρμογή, έχω βελτιώσει τα Γαλλικά μου. Θα την πρότεινα σε οποιονδήποτε.

Άνναχρήστης iOS

Ουάου, είμαι πραγματικά εντυπωσιασμένος. Δοκίμασα την εφαρμογή επειδή την είδα διαφημισμένη πολλές φορές και έμεινα άφωνος. Αυτή η εφαρμογή είναι Η ΒΟΗΘΕΙΑ που χρειάζεσαι για το σχολείο και πάνω απ' όλα, προσφέρει τόσα πράγματα, όπως ασκήσεις και φύλλα γεγονότων, που ήταν ΠΟΛΥ χρήσιμα για μένα προσωπικά.