Το Μυοσκελετικό Σύστημα: Ανατομία για τη Β' Λυκείου

Το Μυοσκελετικό Σύστημα - Οι Βάσεις

Σκέψου το σώμα σου σαν ένα τέλειο οικοδόμημα - το μυοσκελετικό σύστημα είναι η βάση του. Αποτελείται από ερειστικό ιστό (οστά, χόνδρους) και μυϊκό ιστό που συνεργάζονται για να σε κρατούν όρθιο και να σε κινούν.

Ο οστίτης ιστός είναι σκληρός και ανθεκτικός στις πιέσεις, ενώ ταυτόχρονα προστατεύει τα ζωτικά σου όργανα. Τα οστά λειτουργούν επίσης σαν αποθήκη για ασβέστιο και φώσφορο - στοιχεία απαραίτητα για την υγεία σου.

Σκέψου: Χωρίς τον σκελετό θα ήσουν σαν ζελέ! Τα 206 οστά σου σε στηρίζουν και σου δίνουν σχήμα.

Ο σκελετός χωρίζεται σε τέσσερις βασικές περιοχές: σκελετός κορμού (κεφάλι, σπονδυλική στήλη, θώρακας) και σκελετός άκρων (άνω και κάτω άκρα). Η κάθε περιοχή έχει συγκεκριμένο ρόλο στη λειτουργία του σώματός σου.

Κρανίο και Σπονδυλική Στήλη

Το κρανίο σου αποτελεί τον πιο σημαντικό προστατευτικό μηχανισμό του εγκεφάλου. Χωρίζεται σε εγκεφαλικό (8 οστά που προστατεύουν τον εγκέφαλο) και προσωπικό (14 οστά που σχηματίζουν το πρόσωπό σου).

Η κάτω γνάθος είναι το μόνο κινητό οστό του κρανίου - χάρη σε αυτήν μπορείς να μιλάς και να τρως! Το κρανίο περιέχει οστέινες κοιλότητες όπως οι οφθαλμικοί κόγχοι (για τα μάτια) και η ρινική κοιλότητα.

Η σπονδυλική στήλη είναι ο κύριος στηρικτικός άξονας του σώματός σου. Αποτελείται από 33-34 σπονδύλους που χωρίζονται σε 5 περιοχές: 7 αυχενικούς, 12 θωρακικούς, 5 οσφυϊκούς, 5 ιερούς και 3-4 κοκκυγικούς.

Καταπληκτικό: Οι μεσοσπονδύλιοι δίσκοι λειτουργούν σαν φυσικά αμορτισέρ, απορροφώντας τα τραντάγματα όταν τρέχεις ή πηδάς!

Θώρακας και Άκρα - Η Κινητική Μηχανή

Ο σκελετός του θώρακα σχηματίζει μια οστέινη κοιλότητα που προστατεύει την καρδιά και τους πνεύμονές σου. Είναι σαν φυσικό θωρακισμένο όχημα για τα πιο σημαντικά όργανά σου!

Τα άνω άκρα αποτελούνται από την ωμική ζώνη (κλείδα, ωμοπλάτη), το βραχιόνιο οστό, τον πήχη (ωλένη και κερκίδα) και το χέρι. Κάθε τμήμα έχει συγκεκριμένη λειτουργία που σου επιτρέπει τις πολύπλοκες κινήσεις των χεριών σου.

Τα κάτω άκρα περιλαμβάνουν την πυελική ζώνη, το μηριαίο οστό (το μεγαλύτερο οστό του σώματος), την κνήμη με την περόνη και το πόδι. Αυτά τα οστά αντέχουν όλο το βάρος του σώματός σου και σου επιτρέπουν να περπατάς, να τρέχεις και να πηδάς.

Εντυπωσιακό: Το μηριαίο οστό είναι πιο δυνατό από το μπετόν - μπορεί να αντέξει βάρος έως 1.800 κιλά!

Τύποι Οστών - Η Εσωτερική Αρχιτεκτονική

Τα οστά σου δεν είναι όλα ίδια! Ανάλογα με το σχήμα τους χωρίζονται σε τέσσερις τύπους, ο καθένας σχεδιασμένος για συγκεκριμένο σκοπό.

Τα μακρά οστά (όπως το μηριαίο) έχουν διάφυση (κυλινδρικό τμήμα) και επιφύσεις (διογκωμένα άκρα). Ο μυελώδης αυλός στο κέντρο περιέχει μυελό που παράγει αιμοσφαίρια. Τα βραχέα οστά (σπόνδυλοι, οστά καρπού) είναι συμπαγή και ανθεκτικά.

Τα πλατιά οστά (οστά κρανίου, ωμοπλάτη) έχουν δύο πλάκες συμπαγούς ουσίας με σπογγώδη ουσία στη μέση που λέγεται διπλόη. Τα αεροφόρα οστά περιέχουν κοιλότητες με αέρα, κάνοντάς τα ελαφρύτερα.

Θυμήσου: Το περιόστεο καλύπτει τα οστά εξωτερικά, ενώ το ενδόστεο τα καλύπτει εσωτερικά - και τα δύο είναι υπεύθυνα για τη θρέψη και την ανακατασκευή του οστού!