Πλήρης Οδηγός Κλίσεως Ρημάτων στα Λατινικά

1η Συζυγία Ρημάτων - Ενεργητική Φωνή

Η πρώτη συζυγία είναι η πιο εύκολη και περιλαμβάνει ρήματα που τελειώνουν σε -are (όπως το "amo" = αγαπώ). Στον ενεστώτα, απλά αφαιρείς το -are και προσθέτεις τις καταλήξεις: -o, -as, -at, -amus, -atis, -ant.

Ο παρατατικός σχηματίζεται με το θέμα + -bam, -bas, -bat κτλ. Για παράδειγμα: amabam (αγαπούσα), amabas (αγαπούσες).

Ο μέλλοντας χρησιμοποιεί το θέμα + -bo, -bis, -bit κτλ: amabo (θα αγαπήσω). Στους παρακειμένους χρόνους χρησιμοποιούμε το θέμα του παρακειμένου $amav-$ με τις αντίστοιχες καταλήξεις.

Σημαντικό: Η υποτακτική έγκλιση αλλάζει τα φωνήεντα - ο ενεστώτας γίνεται amem αντί για amo!

1η Συζυγία - Παθητική Φωνή και Άλλες Μορφές

Στην παθητική φωνή, αντί για "αγαπώ" έχουμε "αγαπιέμαι" (amor). Οι καταλήξεις αλλάζουν σε -or, -ris/-re, -tur, -mur, -mini, -ntur.

Η προστακτική είναι απλή: ama! (αγάπα!), amate! (αγαπάτε!). Για την απαρέμφατο έχουμε amare (να αγαπώ) στον ενεστώτα.

Οι μετοχές είναι επίθετα που προέρχονται από ρήματα. Η ενεργητική μετοχή είναι amans (αυτός που αγαπά), ενώ η παθητική amatus (αγαπημένος).

Τα γερούνδια εκφράζουν σκοπό ή τρόπο: amandi (του αγαπάν), amando (αγαπώντας).

1η Συζυγία - Συνέχεια Παθητικής Φωνής

Στους παρακειμένους χρόνους της παθητικής φωνής συνδυάζουμε τη μετοχή amatus,-a,-um με το ρήμα sum. Για παράδειγμα: amatus sum = έχω αγαπηθεί.

Ο υπερσυντέλικος χρησιμοποιεί την μετοχή με το eram: amatus eram = είχα αγαπηθεί. Ο συντελεσμένος μέλλοντας με το ero: amatus ero = θα έχω αγαπηθεί.

Στην υποτακτική παθητικής φωνής, ο ενεστώτας είναι amer (να αγαπιέμαι), ο παρατατικός amarer. Οι παρακείμενοι χρόνοι συνδυάζουν τη μετοχή με τους αντίστοιχους χρόνους του sum σε υποτακτική.

Προσοχή: Στους παρακειμένους χρόνους η μετοχή συμφωνεί σε γένος και αριθμό με το υποκείμενο!

2η Συζυγία Ρημάτων - Ενεργητική Φωνή

Η δεύτερη συζυγία περιλαμβάνει ρήματα σε -ere με μακρό ε (όπως το "deleo" = καταστρέφω). Το θέμα βρίσκεται αφαιρώντας το -ere από την απαρέμφατο.

Ο ενεστώτας κλίνεται: deleo, deles, delet, delemus, deletis, delent. Παρατήρησε ότι οι καταλήξεις είναι παρόμοιες με την 1η συζυγία αλλά με διαφορετικά φωνήεντα.

Ο παρατατικός (delebam, delebas κτλ.) και ο μέλλοντας (delebo, delebis κτλ.) ακολουθούν το ίδιο σχήμα με την 1η συζυγία. Οι παρακείμενοι χρόνοι χρησιμοποιούν το θέμα delev-.

Στην υποτακτική, ο ενεστώτας γίνεται deleam (αντί για deleo) και ο παρατατικός delerem.

2η Συζυγία - Παθητική Φωνή

Η παθητική φωνή της 2ης συζυγίας ακολουθεί το ίδιο μοτίβο με την 1η. Ο ενεστώτας είναι: deleor (καταστρέφομαι), deleris, deletur κτλ.

Οι παρακείμενοι χρόνοι χρησιμοποιούν τη μετοχή deletus,-a,-um με το ρήμα sum. Έτσι έχουμε: deletus sum (έχω καταστραφεί), deletus eram (είχα καταστραφεί).

Η προστακτική παθητικής είναι: deletor! (να καταστραφείς!), deletote! (να καταστραφείτε!). Η απαρέμφατος ενεστώτα είναι deleri (να καταστρέφομαι).

Το γερουνδιακό delendus,-a,-um εκφράζει αναγκαιότητα: "αυτός που πρέπει να καταστραφεί".

Συμβουλή: Οι καταλήξεις είναι ίδιες με την 1η συζυγία - απλώς άλλαξε το θέμα!

2η Συζυγία - Ολοκλήρωση Παθητικής Φωνής

Η υποτακτική παθητικής φωνής στη 2η συζυγία: ενεστώτας delear, παρατατικός delerer. Για τους παρακειμένους χρόνους συνδυάζουμε deletus,-a,-um με τους αντίστοιχους χρόνους του sum.

Οι απαρέμφατοι είναι: deleri (ενεστώτας), deletum iri (μέλλοντας), deletum esse (παρακείμενος). Ο μέλλοντας deletum iri είναι σπάνιος στη χρήση.

Η προστακτική έχει τύπους όπως deletor (να καταστρέφεσαι) για τον ενικό και delentor για τον πληθυντικό 3ου προσώπου.

Όλες αυτές οι μορφές θα τις δεις κυρίως σε κείμενα - για τις εξετάσεις εστίασε στους βασικούς χρόνους!

3η Συζυγία Ρημάτων - Ενεργητική Φωνή

Η τρίτη συζυγία είναι η πιο περίπλοκη και περιλαμβάνει ρήματα σε -ere με βραχύ ε (όπως το "lego" = διαβάζω). Πρόσεχε τη διαφορά από τη 2η συζυγία!

Ο ενεστώτας κλίνεται: lego, legis, legit, legimus, legitis, legunt. Παρατήρησε τις διαφορετικές καταλήξεις στο 2ο και 3ο πρόσωπο ενικού.

Ο μέλλοντας σχηματίζεται διαφορετικά: legam, leges, leget κτλ. (όχι με -bo όπως στις άλλες συζυγίες). Ο παρατατικός είναι legebam, όπως στη 2η συζυγία.

Οι παρακείμενοι χρόνοι χρησιμοποιούν το θέμα leg- και οι μετοχές είναι legens (ενεργητική), lectus (παθητική).

Κλειδί: Η 3η συζυγία έχει διαφορετικές καταλήξεις - μην τις μπερδεύεις με τις άλλες!

3η Συζυγία - Παθητική Φωνή

Η παθητική φωνή της 3ης συζυγίας: legor (διαβάζομαι), legeris, legitur κτλ. Οι καταλήξεις είναι παρόμοιες με τις άλλες συζυγίες αλλά με διαφορετικά φωνήεντα.

Ο μέλλοντας παθητικός είναι legar, legeris, legetur - πάλι διαφορετικός από τις άλλες συζυγίες. Οι παρακείμενοι χρόνοι χρησιμοποιούν lectus,-a,-um + sum/eram/ero.

Στην υποτακτική, ο ενεστώτας είναι legar και ο παρατατικός legerer. Η απαρέμφατος ενεστώτα είναι legi (να διαβάζομαι).

Το γερουνδιακό legendus,-a,-um σημαίνει "αυτός που πρέπει να διαβαστεί". Η μετοχή lectus σημαίνει "διαβασμένος".

4η Συζυγία Ρημάτων - Ενεργητική Φωνή

Η τέταρτη συζυγία περιλαμβάνει ρήματα σε -ire (όπως το "audio" = ακούω). Είναι η πιο εύκολη μετά την 1η συζυγία.

Ο ενεστώτας κλίνεται: audio, audis, audit, audimus, auditis, audiunt. Παρατήρησε το χαρακτηριστικό -i- σε όλες τις μορφές.

Ο παρατατικός (audiebam, audiebas κτλ.) και ο μέλλοντας (audiam, audies κτλ.) διατηρούν το -i-. Οι παρακείμενοι χρόνοι χρησιμοποιούν το θέμα audiv-.

Η υποτακτική ενεστώτα είναι audiam (να ακούω) και παρατατικού audirem. Η απαρέμφατος είναι audire και οι μετοχές audiens (ενεργητική), auditus (παθητική).

Εύκολο τρικ: Θυμήσου το -i- της 4ης συζυγίας - εμφανίζεται παντού!

4η Συζυγία - Παθητική Φωνή

Η παθητική φωνή της 4ης συζυγίας: audior (ακούγομαι), audiris, auditur κτλ. Το χαρακτηριστικό -i- παραμένει και εδώ.

Ο μέλλοντας παθητικός είναι audiar, audieris, audietur. Οι παρακείμενοι χρόνοι συνδυάζουν auditus,-a,-um με sum/eram/ero.

Στην υποτακτική παθητική, ο ενεστώτας είναι audiar και ο παρατατικός audirer. Η απαρέμφατος ενεστώτα είναι audiri (να ακούγομαι).

Το γερουνδιακό audiendus,-a,-um σημαίνει "αυτός που πρέπει να ακουστεί". Όλες οι μορφές διατηρούν το χαρακτηριστικό φωνήεν -i- της 4ης συζυγίας.

Τώρα γνωρίζεις και τις τέσσερις συζυγίες - με εξάσκηση θα τις κατακτήσεις εύκολα!