Το Προοίμιο της Ακμής: Μιχαήλ Γ΄ και η Αναγέννηση του Βυζαντίου $843-867$

Ο Μιχαήλ Γ΄ ανοίγει την εποχή της βυζαντινής ακμής με εντυπωσιακές επιτυχίες σε όλα τα μέτωπα. Η παιδεία και η οικονομία ανθίζουν, ενώ οι βυζαντινοί στρατοί νικούν τους Άραβες στη Μικρά Ασία.

Η μεγαλύτερη επιτυχία όμως είναι ο εκχριστιανισμός των σλαβικών λαών. Το 860 οι Ρώσοι γίνονται χριστιανοί, ενώ το 863 ξεκινά η θρυλική αποστολή στη Μοραβία. Ο ηγεμόνας Ραστισλάβος καλεί τους Βυζαντινούς να στείλουν ιεραπόστολους στο βασίλειό του.

Πρωταγωνιστές αυτής της αποστολής είναι οι αδελφοί Κωνσταντίνος-Κύριλλος και Μεθόδιος. Ο Κωνσταντίνος δημιουργεί το γλαγολιτικό αλφάβητο και μεταφράζει την Αγία Γραφή στα σλαβονικά. Χάρη στο έργο τους, οι Σλάβοι αποκτούν την πρώτη γραπτή φιλολογία τους και ο βυζαντινός πολιτισμός ριζώνει βαθιά στα Βαλκάνια.

Παράλληλα, το 864 ο Βούλγαρος ηγεμόνας Βόρης βαπτίζεται χριστιανός στην Κωνσταντινούπολη και παίρνει το όνομα Μιχαήλ. Το Βυζάντιο αντιδρά αποφασιστικά όταν οι Βούλγαροι απευθύνονται στον πάπα, αποκλείοντας στρατιωτικά τα σύνορα της Βουλγαρίας.

💡 Να θυμάσαι: Η δημιουργία του σλαβονικού αλφαβήτου από τον Κύριλλο είναι από τις σημαντικότερες πολιτιστικές συνεισφορές του Βυζαντίου!

Όμως η επιτυχία του εκχριστιανισμού φέρνει και τον ανταγωνισμό με τη Ρώμη. Όταν ο Βόρης απογοητεύεται από τον ελληνικό κλήρο και στρέφεται στον πάπα, ο πατριάρχης Φώτιος αντιδρά έντονα. Κατηγορεί τους Λατίνους για θέματα δόγματος (ιδιαίτερα το filioque) και λατρείας, οδηγώντας στο πρώτο σχίσμα του 867. Τελικά το 870 η βουλγαρική εκκλησία περνά οριστικά υπό τη δικαιοδοσία της Κωνσταντινούπολης.