Βιολογία Γ' Λυκείου: Κεφάλαιο 1 - Οδηγός Μελέτης

Βασικές Αρχές Πεπτιδικών Αλυσίδων

Κάθε πεπτιδική αλυσίδα έχει μια συγκεκριμένη δομή που πρέπει να θυμάσαι: το πρώτο αμινοξύ έχει πάντα ελεύθερη την αμινομάδα (NH2), ενώ το τελευταίο έχει ελεύθερη την καρβοξυλομάδα. Αυτή η λεπτομέρεια είναι κλειδί για πολλές ασκήσεις!

Τα αμινοξέα μπορούν να συνδεθούν με όλους τους δυνατούς τρόπους για να σχηματίσουν πεπτίδια. Ακόμα κι αν ένα μόνο αμινοξύ αλλάξει θέση, το αποτέλεσμα είναι εντελώς διαφορετικό πεπτίδιο - η σειρά έχει τεράστια σημασία!

Θυμήσου ότι τα αμινοξέα είναι μονομερή που συνδέονται χημικά με όμοια μόρια για να δημιουργήσουν πολυμερή (τις πρωτεΐνες). Αυτή η έννοια εμφανίστηκε και στις πανελλήνιες του 2023!

Προσοχή: Η σειρά των αμινοξέων καθορίζει την ταυτότητα κάθε πεπτιδίου!

Υπολογισμός Μοριακού Βάρους Πρωτεϊνών

Όταν σου δίνουν το μοριακό βάρος (Mr) των αμινοξέων και τον αριθμό των πεπτιδικών αλυσίδων, η λύση είναι απλή! Το Mr κάθε αλυσίδας υπολογίζεται πολλαπλασιάζοντας το μέσο Mr κάθε αμινοξέος επί τον αριθμό των αμινοξέων της αλυσίδας.

Για να βρεις το συνολικό Mr της πρωτεΐνης, απλά αθροίζεις τα Mr όλων των επιμέρους αλυσίδων. Είναι τόσο απλό όσο ακούγεται!

Προσοχή σε μια παγίδα: το Mr των μορίων H2O που απελευθερώνονται κατά τη σύνθεση συνήθως δεν το υπολογίζουμε, γιατί το δεδομένο Mr είναι ήδη το "καθαρό" που μένει μετά τον πεπτιδικό δεσμό.

Αν όμως η εκφώνηση αναφέρει "ελεύθερο αμινοξύ", τότε πρέπει να αφαιρέσεις το βάρος των μορίων νερού: για κ αμινοξέα, απελευθερώνονται κ-1 μόρια H2O.

Tip: Διάβασε προσεκτικά την εκφώνηση για να καταλάβεις αν πρέπει να υπολογίσεις τα μόρια νερού!