Η αρχή της Κλασικής Εποχής

Η Κλασική Εποχή ξεκινάει το 480 π.Χ. με το τέλος των Περσικών πολέμων και τελειώνει το 323 π.Χ. με τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Αυτή η περίοδος σηματοδοτεί την εποχή που οι Έλληνες ενώθηκαν για πρώτη φορά!

Το 464-455 π.Χ. ξεσπά ο Γ' Μεσσηνιακός πόλεμος. Στην Αθήνα, ο Εφιάλτης αρχηγός των δημοκρατικών, περιορίζει τις δραστηριότητες των αριστοκρατών.

Το 461 π.Χ. ο Κίμων εξοστρακίζεται για 10 χρόνια. Όμως ο Εφιάλτης δολοφονείται και αρχηγός των δημοκρατικών γίνεται ο Περικλής!

💡 Σημαντικό: Η Καλλίεια ειρήνη με τους Πέρσες αναγνώρισε την ανεξαρτησία των ελληνικών πόλεων της Μικράς Ασίας.

Πολιτικές εξελίξεις στην Αθήνα

Μετά τον θάνατο του Κίμωνα, ο Περικλής αναλαμβάνει την εξουσία και κλείνει ειρήνη για 30 χρόνια με τη Σπάρτη. Στην πραγματικότητα κράτησε μόνο 15!

Η πολιτική κατάσταση στην Αθήνα γίνεται εκρηκτική. Οι αριστοκρατικοί και οι δημοκρατικοί συγκρούονται συνεχώς, με αποτέλεσμα τη διακοπή των σχέσεων Αθήνας-Σπάρτης.

Ο Περικλής μεταφέρει το ταμείο της Δηλιακής Συμμαχίας στην Αθήνα και υιοθετεί σκληρή στάση απέναντι στους συμμάχους. Αυτό οδηγεί στην ισχυροποίηση της Αθήνας!

Το 451 π.Χ. επιστρέφει ο Κίμων και υπογράφεται η Καλλίεια συνθήκη με τους Πέρσες στα Σούσα.

💡 Θυμήσου: Η επιστροφή του Κίμωνα φέρνει 5ετή ανακωχή με τους Σπαρτιάτες.

Ο Χρυσός Αιώνας του Περικλή

Ο 5ος αιώνας π.Χ. είναι ο Χρυσός Αιώνας του Περικλή! Ο Περικλής εκλέγεται κάθε χρόνο στρατηγός και η Αθήνα γνωρίζει τεράστια ανάπτυξη - πολιτική, οικονομική και πολιτιστική.

Ενισχύεται το δημοκρατικό πολίτευμα με χρηματική αποζημίωση για κληρωτούς άρχοντες, βουλευτές και λαϊκούς δικαστές. Καθιερώνεται και η "θεωρία" - δωρεάν είσοδος στο θέατρο για όλους τους πολίτες!

Η Αθήνα επεκτείνει την εμπορική της επιρροή προς τη Δύση. Συμμαχεί με διάφορες πόλεις και συμβάλλει στην ίδρυση αποικιών.

Τα έσοδα του αθηναϊκού κράτους προέρχονται από: εκμετάλλευση μεταλλείων, φορολογία, φόρο συμμάχων και έκτακτες εισφορές.

💡 Ενδιαφέρον: Ο Πειραιάς γίνεται μεγάλο εμπορικό λιμάνι, σχεδιασμένο από τον Ιππόδαμο!

Οικονομία και Πελοποννησιακός Πόλεμος

Η Αθήνα εισπράττει μετοικία - φόρο 12 δραχμών από άνδρες και 6 από γυναίκες που εγκαταστάθηκαν από άλλες πόλεις. Οι λειτουργίες είναι έμμεσες εισφορές για δημόσιες δραστηριότητες.

Οι κυριότερες λειτουργίες: Χορηγία (χρηματοδότηση θεατρικών έργων), Τριηραρχία (εξοπλισμός στόλου), Αρχιθεωρία, Εστίαση και Γυμνασιαρχία για τα Παναθήναια.

Το 431-404 π.Χ. ξεσπά ο καταστροφικός Πελοποννησιακός πόλεμος! Έχει τρεις φάσεις: Αρχιδάμειος πόλεμος $431-421 π.Χ.$, Σικελή εκστρατεία $415-413 π.Χ.$ και Δεκέλεια ή Ιωνικός πόλεμος.

💡 Προσοχή: Οι λειτουργίες είναι βασική πηγή εσόδων για το αθηναϊκό κράτος!

Συνέπειες και νέες συμμαχίες

Ο Πελοποννησιακός πόλεμος αφήνει καταστροφικά αποτελέσματα! Ελληνικές πόλεις όπως οι Πλάταιες, η Μυτιλήνη και η Μήλος καταστράφηκαν. Οι άνθρωποι εξαγριώθηκαν και υπήρξαν τεράστιες υλικές καταστροφές.

Το χειρότερο; Δημιουργήθηκαν οι προϋποθέσεις ανάμειξης των Περσών στα εσωτερικά θέματα των Ελλήνων! Οι Αθηναίοι ηττήθηκαν και αναγνωρίστηκε η σπαρτιατική ηγεμονία.

Ο Βοιωτικός ή Κορινθιακός πόλεμος $395-386 π.Χ.$ ακολουθεί. Ο περσικός παράγοντας δημιουργεί αντισπαρτιατικό συνασπισμό από Θήβα, Κόρινθο, Άργος και Αθήνα.

Η Αντακλίδειος ειρήνη παραδίδει τις ελληνικές πόλεις της Μικράς Ασίας και την Κύπρο στους Πέρσες! Οι Σπαρτιάτες γίνονται τοποτηρητές της ειρήνης.

💡 Σημαντικό: Η Θηβαϊκή ηγεμονία κρίνεται στις μάχες των Λεύκτρων (371 π.Χ.) και της Μαντίνειας (362 π.Χ.).

Η άνοδος της Μακεδονίας

Ο Φίλιππος Β' της Μακεδονίας παίρνει τα ηνία και αλλάζει τα δεδομένα! Αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τις επιδρομές Ιλλυρίων και Παιόνων στα βόρεια σύνορα.

Η μεγάλη του καινοτομία; Οργανώνει τη μακεδονική φάλαγγα με πεζέταιρους σε 16 σειρές και τη σάρισα - δόρυ μήκους 5 μέτρων! Παράλληλα δημιουργεί ισχυρή οικονομία εκμεταλλευόμενος τα χρυσά ορυχεία του Παγγαίου.

Κόβει χρυσούς στατήρες και ακολουθεί επεκτατική εξωτερική πολιτική που τρομάζει τις ελληνικές πόλεις.

Στη μάχη της Χαιρώνειας (338 π.Χ.) νικά νικηφόρα τις συνασπισμένες δυνάμεις Θηβαίων και Αθηναίων! Έτσι γίνεται ο αδιαφιλονίκητος ηγέτης που θα ενώσει τους Έλληνες για τον κοινό αγώνα εναντίον των Περσών.

💡 Κλειδί: Η Χαιρώνεια σηματοδοτεί το τέλος της ανεξαρτησίας των ελληνικών πόλεων!